Kính thiên văn là gì

     

Kính thiên văn (còn call là kính viễn vọng) là nhiều loại dụng cụ dùng để làm phóng đại hồ hết vật làm việc xa tạo nên nó ngay gần lại. Kính thiên văn được dùng làm quan sát số đông thiên thể quanh đó vũ trụ.Bạn sẽ xem: Kính thiên văn là gì

Các một số loại kính thiên văn 

Có hai các loại kính thiên văn, một nhiều loại là khúc xạ (refracting) với một các loại là sự phản xạ (reflecting).

Bạn đang xem: Kính thiên văn là gì

Kính thiên văn khúc xạ: Kính thiên văn khúc xạ dùng hiện tượng kỳ lạ khúc xạ (refraction) trong quang quẻ học. Khi 1 tia sáng đi từ một môi trường này (thí dụ không khí) qua một môi trường thiên nhiên khác (thí dụ thủy tinh) thì sẽ ảnh hưởng đổi hướng đi, trông như bị gãy tại điểm phân loại hai môi trường. Hiện tượng đó hotline là hiện tượng khúc xạ.

Khi ánh nắng đi qua một thấu kính lồi (convex lens) thì vì hiện tượng khúc xạ đã tụ lại một điểm hotline là tiêu điểm (focal point). Khoảng cách từ thấu kính cho tiêu điểm được điện thoại tư vấn là tiêu cự (focal length). Kính thiên văn khúc xạ sử dụng hai thấu kính, một là thấu kính đồ gia dụng kính (objective lens) và hai là thấu kính thị kính (eye piece lens). Thấu kính đồ dùng kính chuyển chùm ánh sáng có hình hình ảnh của đồ vật ở xa quy tụ vào tiêu điểm. Thấu kính thị kính có tác dụng tỏa ánh nắng từ tiêu điểm ra khiến cho mắt thường hoàn toàn có thể nhìn thấy hình ảnh trong đó.


*

Sơ đồ kính thiên văn khúc xạ. (Hình: personal.psu.edu)

Thấu kính trang bị kính càng lớn thì sẽ càng đưa vào nhiều ánh nắng và hình ảnh càng rõ nét. Kính thiên văn khúc xạ lớn số 1 là sinh sống đài thiên văn Yerkes, tiểu bang Wisconsin. Đường kính của thấu kính trang bị kính ở chính là 102 cm.

Vì những màu có thông số khúc xạ (index of refraction) khác nhau nên khi đi qua 1 thấu kính không hội tụ tại và một điểm. Điều này tạo nên hình hình ảnh hơi mờ và xung quanh lề tương đối có màu sắc khác nhau. Hiện tượng lạ này được gọi là hiện tượng quang sai solo sắc (chromatic aberration). Đó là 1 trong những khuyết điểm khủng của kính thiên văn khúc xạ.

Kính thiên văn làm phản xạ: Vì kính thiên văn khúc xạ bao gồm khuyết điểm nên vào năm 1680 nhà chưng học Isaac Newton đã nghĩ ra một hình trạng mẫu mới cho kính thiên văn call là kính thiên văn bội phản xạ. Kính thiên văn sự phản xạ không sử dụng kính mà cần sử dụng một gương lõm để phản chiếu ánh sáng vào một tiêu điểm. Vì ánh nắng phản chiếu sinh sống ngay trên đường của nguồn tia nắng đến nên đề xuất thêm một gương bé dại để đổi chiều ánh sáng phản xuyên thẳng qua một mặt và qua thấu kính thị kính.

Kính thiên văn bội phản xạ không có khuyết điểm như kính thiên văn khúc xạ nên bây chừ hầu như hầu hết kính thiên văn hầu hết là nhiều loại phản xạ.


*

Sơ vật kính thiên văn bội phản xạ. (Hình: mathedpage.org)

Lịch sử kính thiên văn 

Ông Hans Lippershey, fan Hòa Lan, là fan được xem là đã sáng tạo ra kính thiên văn khúc xạ vào năm 1608. Ông Galileo Galilei chưa phải là người phát minh sáng tạo ra kính thiên văn, nhưng là người thứ nhất dùng kính thiên văn để quan sát những thiên thể. Kính thiên văn của ông Lippershey với Galileo khá khác cùng với kiểu mẫu mã ở trên. Nhị ông cần sử dụng một thấu kính lồi cùng một thấu kính lõm.

Ông Galileo cùng kính thiên văn: Ông Galileo Galilei là người đầu tiên dùng kính thiên văn nhằm quan sát những tinh tú. Ông ta thấy khía cạnh trăng gồm chỗ lồi lên và bao gồm chỗ lõm xuống như thể núi với thung lũng bên trên trái đất. Ông Galileo chào làng những khám phá của ông trong bạn dạng tin tất cả tựa đề: “Message from the Stars” (tín hiệu từ các ngôi sao). Ông ta viết tên cho luật ông ta sử dụng là “telescopio,” tiếng Hy Lạp tức là nhìn ra xa.

Xem thêm: Mặt Trời Bé Con Tập 8 - Xem Phim Mặt Trời Bé Con

Kính thiên văn của ông Galileo thổi phồng được khoảng tầm 30 lần. So với những kính thiên văn hiện thời thì nó cực kỳ thô sơ, nhưng mà cũng đủ nhằm ông Galileo phân tích thiên văn. Phần lớn gì ông tìm hiểu ra vẫn gây băn khoăn lớn cho ông ta. Trước đó nhà thiên văn học Copernicus đã có một đưa thuyết là phương diện trời là trung vai trung phong của vũ trụ. Điều này đi ngược với sự huấn luyện và giảng dạy của giáo hội Thiên Chúa Giáo thời bấy giờ đồng hồ nói là trái khu đất là trung tâm của vũ trụ, có nghĩa là mọi tinh thể đều xoay quanh trái đất.

Ông Galileo quan sát phần nhiều thiên thể và triệu chứng nghiệm là lý thuyết của ông Copernicus là đúng. Ông biết là phải cẩn thận vì nói là khía cạnh trời là trung trung ương của ngoài trái đất là đi ngược cùng với Giáo Hội và Kinh Thánh. Giáo Hội hiện nay rất là dũng mạnh và sẽ trừng phạt kẻ làm sao đi trái cùng với họ. Năm 1633 ông Galileo bị mang ra xử, nên nói là mình sai nhằm tránh bị thiêu sống. Ông bị quản chế tại gia cho tới khi chết.


*

Sơ vật kính thiên văn đầu tiên. (Hình: amazingspace.org)

Phải đến năm 1992 tức là sau 359 năm, Tòa Thánh Vatican new nhận là Galileo đúng, tức là trái đất quay quanh mặt trời chứ phương diện trời không quay quanh trái đất.

Kính thiên văn Hubble: Năm 1946, gs Lyman Spitzer đã nhận định rằng kính thiên văn quan sát từ trái khu đất không được tốt vì bị bầu khí quyển khiến cho ánh sáng bị nhiễu loạn. Ông Spitzer cho rằng một kính thiên văn ở ngoài trái đất sẽ quan gần kề vụ trụ xuất sắc hơn nhiều. Năm 1966, giáo sư Spitzer tiên phong một hội đồng của Viện Khoa Học tổ quốc Hoa kỳ để nghiên cứu về việc đưa một kính thiên văn ra bên ngoài bầu khí quyển. Tiếp đến cơ quan sản phẩm không NASA ban đầu nghiên cứu giúp sự khả thi của một kính thiên văn không gian.

Năm 1990 Hoa Kỳ phóng một kính thiên văn thăng thiên lấy thương hiệu là kính thiên văn không khí Hubble (Hubble Space Telescope) để vinh danh ông Hubble. Vài tuần sau thời điểm phóng, những nhà khoa học nhận thấy là hình ảnh gửi về từ kính thiên văn Hubble tuy vẫn cần sử dụng được nhưng không được rõ nét. Vì sao là một thấu kính làm không đúng tiêu chuẩn. Một cuộc thay thế sửa chữa ngoài không trung vô tiền khoáng hậu sẽ được các phi hành gia vào khoảng thời gian 1993 thi hành. Tiếp đến kính thiên văn Hubble đã hiến đâng cho công chúng đa số hình ảnh tuyệt đẹp của rất nhiều thiên thể. NASA lường trước là kính thiên văn Hubble vẫn còn cần sử dụng được cho tới thập niên 2020.

Một kính thiên văn không gian mới thương hiệu là kính thiên văn không gian Webb được lường trước phóng lên không khí vào năm 2021 để sửa chữa kính thiên văn không khí Hubble.


*

Tinh vân o-ri-ông (Orion Nebula) vày kính thiên văn Hubble chụp. (Hình: NASA)

Nhiều nhiều loại “kính thiên văn” khác 

Ánh sáng cơ mà con người nhìn thấy được là một trong loại sự phản xạ điện từ bỏ (electromagnetic radiation) truyền rằng như sóng. Ánh sáng sủa chỉ là một trong những phần nhỏ trong phổ điện từ (electromagnetic spectrum). Phổ năng lượng điện từ bao hàm sóng ra-đi-ô, sóng siêu âm, tia mặt trời (infrared), ánh sáng thường, tia rất tím (ultraviolet), tia X và tia gam-ma.

Các nhà kỹ thuật đã tạo nên nhiều “kính thiên văn” mang lại những một số loại sóng khác trong phổ điện từ vì các thiên thể cũng vạc ra đông đảo sóng như vậy. Kính thiên văn Hubble không đều quan liền kề vũ trụ bằng ánh sáng thường cơ mà còn bằng tia hồng ngoại với tia cực tím.

Năm 1980 kính thiên văn ra-đi-ô mập nhất trái đất đặt trên tiểu bang New Mexico được ban đầu hoạt động. Kính thiên văn này được hotline là The Very Large Array (Một Mạng khôn cùng Lớn) vị cơ quan lại National Radio Astronomy Observatory của Hoa Kỳ làm chủ và gồm có 27 đĩa ăng ten, mỗi đĩa ăng ten có đường kính 25 mét.

Theo tôi suy nghĩ radio telescope hoàn toàn có thể dịch là ra-đi-ô thiên văn. Ra-đi-ô thiên văn chỉ thu hầu hết làn sóng music nên khó rất có thể thấy được kết quả. Những nhà kỹ thuật đã và đang cố chuyển đổi những dữ liệu thu được thành hình hình ảnh cho dễ nghiên cứu. (Hà Dương Cự)

—————-Nguồn tài liệu: https://science.nasa.gov, http://personal.psu.edu, https://van.physics.illinois.edu